“If you can’t measure it, you can’t manage it.”
Proje yönetiminde bu cümleyi sıkça duyarız. Haklıdır. Ölçüm olmadan yönetim, varsayımlarla ilerler. Ama eksik kalır. Çünkü projeler sadece sayılardan değil, insanlardan oluşur.
Gerçek yönetim, ölçülebilirlik ile sezgiselliğin birlikte çalıştığı noktada başlar.
Ölçmek Kimi, Neyi?
Proje yönetiminde ölçüm dendiğinde çoğu zaman insanlar ölçülüyormuş gibi algılanır. Oysa ölçülmesi gereken insan değil, süreçtir.
- Nerede tıkanıyoruz?
- Hangi adım tekrar tekrar gecikiyor?
- Hangi onay mekanizması gereğinden uzun sürüyor?
- Hangi noktada iletişim kopuyor?
Bu soruların cevabı kişilerin performansında değil, akışın kendisinde gizlidir.
İyi tasarlanmış ölçüm sistemleri, insanı baskı altına almaz; aksine insanın rahatça işini yapabileceği bir zemin oluşturur.
Sezgi: Ölçümün Sessiz Ortağı
Her şeyi ölçebilirsiniz ama her şeyi rakamlarla anlatamazsınız.
Bir toplantının “iyi gitmediğini” bazen rapor söylemez, ama ekipten çıkan sessizlik söyler.
Bir riskin yaklaşmakta olduğunu bazen tablo göstermez, ama aynı konunun üçüncü kez gündeme gelmesi gösterir.
İşte burada sezgi devreye girer.
Sezgi, ölçümün karşıtı değil; ölçümün yorumlanma biçimidir.
Deneyimli bir proje yöneticisi:
- veriye bakar,
- trendi görür,
- ama karar verirken bağlamı, insanları ve ortamı da hesaba katar.
Amaç Kontrol Değil, Doğru Akıştır
Ölçümün amacı kontrol etmek değildir. Amaç, doğru akışta ilerleyebilmektir.
İnsanlar hızlanmak istemez; tıkanmadan ilerlemek ister.
Süreçleri temelinden ölçmek:
- gereksiz adımları fark etmeyi,
- tekrar eden sorunları ayıklamayı,
- işleri kişilere bağımlı olmaktan çıkarmayı sağlar.
Böylece proje, kişisel fedakârlıklarla değil, sağlıklı bir sistemle yürür.
Ölçüm + Sezgi = Sürdürülebilir Yönetim
Sadece sezgiyle yönetilen projeler kırılgandır. Sadece metriklerle yönetilen projeler ise ruhsuz.
Sürdürülebilir proje yönetimi:
- ölçülebilir,
- ama insan odaklıdır.
- veriye dayanır,
- ama bağlamı göz ardı etmez.
Çünkü iyi projeler “yönetilmez”; iyi kurgulanmış bir akışta kendiliğinden ilerler.
“If you can’t measure it, you can’t manage it.” Evet.
Ama şunu da eklemek gerekir: Ölçtüğünü doğru yorumlayamıyorsan, yine yönetemezsin.
Gerçek ustalık, sayılarla insan arasındaki dengeyi kurabilmektir.
Zeynep Eda Ataç
Project Manager
Project Plus 